Wat is het Prikkelbare Darm Syndroom?

Het Prikkelbare Darm Syndroom (PDS) – ook wel Irritable Bowel Syndrome (IBS) genoemd – is een veelvoorkomende, chronische aandoening van het maag-darmstelsel. Bij PDS is er geen zichtbare schade aan de darmen, maar de werking van de darm is verstoord.

Veelvoorkomende klachten bij PDS zijn vooral:

Buikpijn of krampen
Opgeblazen gevoel
Winderigheid
Diarree, obstipatie of afwisseling van beide

Minder voorkomende klachten zijn:

Uitstralingspijn van de buik naar de rug
Gevoel van een ‘steen’ in de maag
Ontlasting soms niet kunnen ophouden
Beter voelen na ontlasting
Maagzuur

Als je met regelmaat (meerdere dagen per week) klachten ervaart dan heb je waarschijnlijk te maken met PDS. Als je twijfelt zorg er dan zeker voor dat je overige darmaandoeningen zoals coeliakie (glutenintolerantie), ziekte van crohn of colitis ulcerosa laat uitsluiten. Als er niets van bovenstaande wordt gevonden dan is de diagnose vaak PDS.

Diagnose
De officiële diagnose wordt gedaan met de Rome IV-criteria:

Terugkerende buikpijn hebben, gemiddeld minstens 1 dag per week in de afgelopen 3 maanden, in combinatie met minimaal 2 van de volgende 3 kenmerken:

De pijn is gerelateerd aan de ontlasting
De frequentie van de ontlasting is veranderd
De vorm (uiterlijk) van de ontlasting is veranderd
De klachten moeten minstens 6 maanden geleden begonnen zijn

De ernst en aard van de klachten verschillen per persoon. PDS is niet gevaarlijk, maar kan het dagelijks leven behoorlijk beïnvloeden of beperken.

Mogelijke oorzaken
De exacte oorzaak is nog altijd onbekend, maar factoren die kunnen bijdragen zijn:

Verstoorde darmbewegingen
Overgevoelige zenuwen in de darm
Stress of spanning
Veranderingen in de darmflora
Eerdere darminfecties
Voedselintoleranties
Operaties aan het maag-darmstelsel

Behandeling van PDS
Er is geen genezing voor PDS, maar er zijn veel manieren om klachten te verminderen of onder controle te houden.

Voeding
Dieetmaatregelen kunnen veel verschil maken en gelukkig bestaan er meerdere voeding gerelateerde oplossingen:

FODMAP-dieet: het tijdelijk vermijden van bepaalde koolhydraten die gasvorming veroorzaken. Vaak onder begeleiding van een diëtist.
Gedeeltelijk Fodmap dieet: Hierin wordt gekeken naar de meest voorkomende klachten. Bij voornamelijk diarree, opgeblazen buik en winderigheid zijn vaak lactose, fructose en polyolen de boosdoener. Heb je voornamelijk obstipatie en kramp dan zijn vaak fructanen en galactanen de boosdoener.
Regelmatige maaltijden, rustig eten en goed kauwen
Beperken van vet, knoflook, uit, prei, paprika, cafeïne, alcohol, koolzuur en pittig eten
Voldoende vochtinname en vezels (bij obstipatie)

Tip: Wil je dit dieet volgen doe dit dan altijd in samenwerking met een gespecialiseerd diëtist. Zo voorkom je onnodig lang bezig te zijn of eventuele voedingsstoffen tekorten!

Medicatie
Medicatie kan helpen afhankelijk van het soort klachten. Medicatie raad ik zelf pas aan als alle oplossingen met voeding niet voldoende effect hebben!

Klacht
Buikpijn/kramp
Diarree
Obstipatie
Gasvorming

Mogelijke middelen
Krampstillers (bijv. mebeverine)
Loperamide (Imodium)
Vezelpreparaten of laxeermiddelen
Simeticon

Gebruik medicatie altijd in overleg met je arts.

Leefstijl en stressmanagement
Stress heeft een grote invloed op de darm. Ontspanning is dus zeer belangrijk.

Je kunt naast voeding ook de volgende oefeningen volgen:

Ademhalingsoefeningen
Yoga of meditatie
Psychologische begeleiding (bijv. cognitieve gedragstherapie)
Hypnotherapie (wetenschappelijk onderbouwd bij PDS)

Probiotica en supplementen
Naast voeding kan er ook gestart worden met probiotica of andere ondersteunende natuurlijke middelen. Afhankelijk van de klachten kan er gekeken worden welke het meeste effect zal hebben.

Probiotica (goede darmbacteriën)
Pepermuntoliecapsules (tegen krampen)
Magnesium (bij obstipatie)

Let op: effect verschilt per persoon. Probeer 4-6 weken en evalueer.

Voedselallergietest
Als alle bovenstaande niet werkt of er is een sterk vermoeden op voedselallergie of op voedselintoleranties dan kan hiervoor een test in het ziekenhuis of via verschillende bedrijven worden gedaan. Bespreek dit met je diëtist voor meer informatie over dit soort testen.

Wat is het Prikkelbare Darm Syndroom?

Samen opzoek naar een oplossing!